Ten przewodnik przeprowadza Cię przez zakup i montaż zestawu, z którego Elf czyta dane w winnicy:
- Stacja pogodowa Ecowitt - temperatura, wilgotność, wiatr, opady
- Czujnik temperatury przy gruncie - najważniejszy element przy ochronie przeciwprzymrozkowej
- Sterownik OpenSprinkler - zdalne włączanie sekcji zraszania
To ten sam zestaw, który pracuje w Winnicy Pustkowie. Wiosną 2025, przy spadku temperatury do minus 1,9 stopnia, nie straciliśmy pąków.
Czego Elf nie robi
Zacznijmy od tego, bo od tego zależy decyzja zakupowa: Elf obserwuje i podpowiada, a urządzenia włącza człowiek. Na ekranie zobaczysz temperaturę przy gruncie, trend nocy, poziom ryzyka i podpowiedź, które sekcje zraszania uruchomić - ale komendy nie wyśle za Ciebie. Uruchomienie zraszania potwierdzasz w aplikacji.
Elf nie wysyła też powiadomień: ani SMS, ani e-maili, ani wiadomości na WhatsAppie. Ostrzeżenia widać po wejściu na ekran modułu. Jeśli prognoza zapowiada przymrozek, budzik nadal nastawiasz sam.
Sprzęt daje Ci własny, dokładny pomiar z Twojej działki i sterowanie z telefonu zamiast nocnego biegania do studni. Nie daje automatu, który zadziała, gdy śpisz.
Część 1: Stacja pogodowa Ecowitt
Stacja daje Elfowi pomiar z Twojej działki zamiast danych z modelu dla najbliższego punktu siatki. Najważniejszy jest przy tym nie wiatromierz, tylko czujnik temperatury przy gruncie - to on decyduje o ocenie ryzyka przymrozku, bo przy ziemi bywa o 2-3 stopnie zimniej niż na wysokości budki meteorologicznej.
Co kupić
Zestaw podstawowy, wystarczający na start:
- Bramka Ecowitt GW1100 albo GW2000 - odbiera dane z czujników i wysyła do chmury, 150-250 zł
- Czujnik temperatury i wilgotności WH32 albo WH31 - często w zestawie z bramką, osobno około 80 zł
Warto dołożyć:
- WN34 - czujnik temperatury przy gruncie, około 60 zł. Przy ochronie przeciwprzymrozkowej to element kluczowy, nie dodatek.
- WS69 albo WH65 - pełna stacja z wiatrem, deszczem i UV, 400-600 zł
Gdzie kupić: Allegro, Amazon.de, sklepy z automatyką domową albo bezpośrednio z ecowitt.com (dłuższa dostawa).
Montaż
Bramka stoi w budynku, w zasięgu WiFi i w miejscu, do którego dociera sygnał radiowy z czujników. Zasilanie z USB.
Czujnik zewnętrzny na słupku albo ścianie od północnej strony, żeby nie grzało go słońce. Wysokość 1,5-2 m nad gruntem, z dala od budynków i betonu - te akumulują ciepło i zawyżają odczyt nocą.
Czujnik przy gruncie WN34 na wysokości 10-20 cm nad ziemią, w środku winnicy, nie przy brzegu. Osłoń go małym daszkiem od słońca. To jest ten pomiar, który liczy się przy przymrozkach.
Konfiguracja bramki
- Pobierz aplikację Ecowitt z App Store albo Google Play i załóż konto.
- Dodaj urządzenie: zresetuj bramkę przytrzymaniem przycisku, połącz telefon z jej siecią WiFi (nazwa zaczyna się od ECOWITT), podaj dane swojej sieci domowej.
- Włóż baterie do czujników. W ustawieniach bramki powinny pojawić się same - przypisz im kanały, na przykład kanał 1 dla czujnika na słupku, kanał 2 dla czujnika przy gruncie.
- Sprawdź w aplikacji, czy odczyty się zmieniają. Dopiero wtedy przechodź dalej.
Upewnij się, że bramka ma włączone wysyłanie danych do chmury Ecowitt - domyślnie jest włączone, ale po resecie potrafi się wyłączyć.
Klucze API i MAC stacji
Elf czyta dane przez API Ecowitt, więc potrzebuje trzech rzeczy z Twojego konta Ecowitt:
- Zaloguj się na ecowitt.net.
- Wejdź w View Devices i sprawdź, czy widzisz swoje dane. Przy urządzeniu znajdziesz jego MAC - ciąg w rodzaju
D8:F1:5B:.... Ten sam adres pokazuje aplikacja mobilna w informacjach o bramce. - Przejdź do Settings → API Keys.
- Wygeneruj Application Key (długi ciąg) oraz API Key (krótszy).
- Zapisz wszystkie trzy wartości - w Elfie wpisujesz je razem.
MAC wskazuje, z której bramki czytać dane; bez niego same klucze nie wystarczą, bo jedno konto Ecowitt może mieć kilka stacji.
Wpięcie w Elfa
Wejście: aplikacja WineryElf, Ustawienia, sekcja Czujniki. Widzi ją tylko administrator konta.
W bloku Stacja pogodowa Ecowitt wklej Application Key, API Key i MAC stacji, a potem kliknij Zapisz - przy tytule bloku pojawi się etykieta Skonfigurowane. Dopóki któregoś pola brakuje, przycisk zapisu jest nieaktywny.
Kliknij jeszcze Testuj połączenie: Elf odpytuje stację naprawdę i odpowiada bieżącą temperaturą powietrza. To najszybszy sposób sprawdzenia, że klucze i MAC pasują do siebie. Pierwsze dane na ekranach pojawiają się zwykle w ciągu kilku minut.
Gdy odczyt przestanie się odświeżać, ekran ochrony napisze wprost, że dane ze stacji są nieaktualne - zwykle znaczy to rozładowane baterie w czujniku albo bramkę, która straciła WiFi.
Część 2: Sterownik OpenSprinkler
OpenSprinkler to sterownik zaworów, który pozwala włączyć zraszanie z telefonu. W Elfie służy do tego, żeby ekran ochrony przeciwprzymrozkowej wiedział, jakie masz sekcje, i mógł podpowiedzieć, które uruchomić. Samo uruchomienie potwierdzasz Ty.
Kupuj go tylko wtedy, gdy masz instalację zraszającą. Bez zaworów i rur sterownik nie ma czym sterować.
Co kupić
Kontroler, zależnie od tego, jakie masz zawory:
- OpenSprinkler 3.0 AC - do standardowych zaworów 24 V AC, około 700 zł
- OpenSprinkler 3.0 DC - do zaworów DC typu latching, około 650 zł
Kupisz na opensprinkler.com z wysyłką z USA, czasem na eBay albo Amazonie.
Do tego potrzebujesz:
- zaworów elektromagnetycznych, po jednym na sekcję (Hunter, Rain Bird i podobne)
- przewodu dwużyłowego do każdego zaworu
- zasilacza 24 V AC, często jest w zestawie
- opcjonalnie czujnika deszczu albo przepływu
Montaż
Kontroler zamontuj w suchym miejscu - skrzynka elektryczna, garaż, pomieszczenie gospodarcze. Podłącz zasilanie 24 V AC i sieć: kablem Ethernet albo przez WiFi.
Zawory instalujesz na rurach nawadniania, po jednym na sekcję. Od każdego zaworu prowadzisz przewód dwużyłowy do kontrolera: jedna żyła idzie do zacisku COM (wspólnego), druga do zacisku odpowiedniej sekcji - 1, 2, 3 i dalej.
Zanim zasypiesz wykop, przepuść wodę przez każdą sekcję osobno i sprawdź, czy otwiera się ta, którą włączasz. Pomyłka w numeracji sekcji jest najczęstszym błędem montażu i najtrudniej ją wykryć w nocy.
Wpięcie w Elfa
Elf rozmawia ze sterownikiem przez OpenThings Cloud - usługę chmurową producenta, nie przez adres w Twojej sieci lokalnej. Dzięki temu działa też wtedy, gdy jesteś poza winnicą, i nie wymaga przekierowania portów na routerze.
- W panelu sterownika (albo w aplikacji OpenSprinkler) włącz OpenThings Cloud i skopiuj token OTC przypisany do urządzenia.
- Przypomnij sobie hasło panelu sterownika. Fabryczne to
opendoor- jeśli nadal je masz, zmień je, zanim wpuścisz sterownik do chmury. - Wejście: aplikacja WineryElf, Ustawienia, sekcja Czujniki. W bloku OpenSprinkler (OpenThings Cloud) wpisz token OTC i hasło sterownika, a potem kliknij Zapisz.
- Kliknij Testuj połączenie - Elf odpowie liczbą sekcji, które zobaczył w sterowniku.
Hasło po zapisaniu nie wraca już na ekran; pole pokazuje wtedy podpowiedź, że jest zapisane. Zostaw je puste, jeśli zmieniasz tylko token.
Elf odczytuje przy okazji nazwy sekcji - te same, które ustawiłeś w OpenSprinklerze, więc warto nazwać je po ludzku („rzędy 1-6”, „młode nasadzenia”) zamiast zostawić „Station 1”.
Ciśnienie i woda
Dwie rzeczy, które decydują o tym, czy zraszanie przymrozkowe w ogóle zadziała:
- Ciśnienie - zraszacze potrzebują zwykle 2-3 barów. Przy niższym woda nie rozpyla się równomiernie i zamiast chronić pąki, zwyczajnie je moczy.
- Zapas wody - noc zraszania to kilkadziesiąt metrów sześciennych. Policz to przed sezonem, a nie w nocy, gdy zbiornik zacznie schodzić.
Część 3: Noc przymrozkowa w praktyce
Zraszanie przeciwprzymrozkowe działa na zasadzie ciepła krzepnięcia: woda, zamarzając na pąku, oddaje ciepło i utrzymuje go przy zera stopniach, mimo że powietrze dookoła jest zimniejsze. Warunek jest jeden i bezwzględny - zraszanie musi trwać nieprzerwanie aż do rozmarznięcia lodu rano. Przerwa w połowie nocy szkodzi bardziej niż niezraszanie w ogóle.
Co pokazuje Elf
Wejście: aplikacja WineryElf, sekcja Ochrona przeciwprzymrozkowa.
Na ekranie masz temperaturę przy gruncie i w powietrzu ze stacji Ecowitt, wilgotność, wiatr i poryw, trend z ostatnich godzin oraz poziom ryzyka. Jeśli masz podłączony sterownik, zobaczysz też sekcje zraszania i podpowiedź, które uruchomić.
Historia odczytów zbiera się wtedy, gdy ktoś ma otwarty ekran - w mroźną noc warto zostawić go otwartego na telefonie albo tablecie, żeby trend miał z czego liczyć tempo spadku.
Progi, na których pracujemy
To są ustawienia z Winnicy Pustkowie - nie jedyne słuszne, ale sprawdzone u nas w polu:
- Obserwacja od temperatury przy gruncie poniżej 2 stopni przy trendzie spadkowym
- Start zraszania przy 0,5 stopnia i dalszym spadku
- Stop dopiero gdy temperatura wyraźnie przekroczy 3 stopnie i lód zejdzie z pąków
- Sezon od 1 marca do 14 czerwca
- Sekcje uruchamiane parami, bo ciśnienie nie wystarcza na wszystkie naraz
Wnioski z sezonów
Przetestuj całość przed sezonem. Marzec to zły moment na odkrycie, że zawór trzeciej sekcji nie otwiera się od zeszłego roku. Uruchom ręcznie każdą sekcję po kolei i obejrzyj, czy zraszacze się kręcą.
Patrz na czujnik przy gruncie, nie na prognozę. Prognoza mówi o temperaturze na dwóch metrach. Przy ziemi, w bezwietrzną noc, bywa o 2-3 stopnie zimniej - i to tam są pąki.
Bezwietrzna noc z przejrzystym niebem jest groźniejsza niż zimniejsza, ale wietrzna. Przy wietrze powietrze się miesza i przymrozek radiacyjny nie schodzi tak nisko.
Miej plan awaryjny na brak prądu. Sterownik bez zasilania nie otworzy zaworu, a noc przymrozkowa lubi się zbiegać z wichurą.
Nie licz na to, że obudzi Cię aplikacja. Elf nie wysyła powiadomień.
Ile to kosztuje
| Element | Cena orientacyjna |
|---|---|
| Ecowitt GW1100 lub GW2000 z czujnikiem zewnętrznym | 200-300 zł |
| Czujnik temperatury przy gruncie WN34 | 60 zł |
| Sterownik OpenSprinkler 3.0 | 650-700 zł |
| Zawory elektromagnetyczne, 6 sztuk | 300-600 zł |
| Okablowanie i złączki | 100-200 zł |
| Razem | 1400-1900 zł |
Ceny są orientacyjne, z zakupów w Polsce. Stację pogodową można kupić osobno i zacząć od niej - sterownik zraszania ma sens tylko wtedy, gdy masz instalację zraszającą.
Pytania
Napisz na [email protected]. Jeśli utkniesz przy montażu albo przy kluczach, napisz, co widzisz na ekranie - najczęstsze problemy znamy z własnej instalacji.